Ritrýndar greinar eru, auk almenns handritalesturs, lesnar af ritstjórn og ritrýndar af tveimur sérfræðingum á sviði greinar. Fullrar nafnleyndar er gætt við ritrýnina.

Ritstýrðar greinar eru, auk almenns handritalesturs, lesnar af ritstjórn og einum sérfræðingi á sviði greinar. Nafnleyndar er gætt við yfirlestur sérfræðings.

Ritrýndar greinar

10.09 .2021

Bergljót Gyða Guðmundsdóttir, Erla Karlsdóttir og Margrét Sigmarsdóttir

Þekking og aðferðir grunnskólakennara á Íslandi í stuðningi við nemendur með ADHD

Markmið þessarar rannsóknar var að skoða grunnskólakennara sem kenndu nemendum með ADHD – að meta hvaðan þekking þeirra um röskunina kæmi, hversu vel undirbúnir þeir teldu sig vera fyrir kennslu þessa nemendahóps, áherslur þeirra og aðferðir við stuðning við nemendur. Marktæk tengsl komu fram milli svara þátttakenda og starfsaldurs þeirra. Meðal annars kom í ljós að fleiri kennarar með styttri starfsaldur sögðust sækja þekkingu á ADHD til náms síns en kennarar sem starfað höfðu lengur. Niðurstöður bentu jafnframt til þess að kennarar gætu haft gagn af starfsþróun á þessu sviði.

27.08 .2021

Svanborg R. Jónsdóttir, Skúlína H. Kjartansdóttir, Svala Jónsdóttir, Svava Pétursdóttir og Torfi Hjartarson
Sköpunar- og tæknismiðjur í þremur grunnskólum: Framkvæmd og kennslufræði fyrstu skrefin

Þessi rannsókn segir frá fyrsta ári af þremur í þróunarverkefni þriggja grunnskóla í Reykjavík um sköpunar- og tæknismiðjur (e. makerspaces). Hún á að auka skilning á því hvað þarf til að nýsköpun og hönnun í anda sköpunarsmiðja skjóti rótum í starfi grunnskóla. Viðhorf og stuðningur skólastjórnenda, starf verkefnisstjóra, viðhorf, reynsla og færni kennara, skilningur á verkefninu og mikilvægi þess, skipulag stundaskrár, samtal og samstaða eru þættir sem virðast skipta máli í innleiðingunni, auk sérstöðu einstakra skóla og hefðar fyrir þemanámi þvert á greinasvið, teymiskennslu og skapandi starf.

02.07.2021

Hermína Huld Hilmarsdóttir og Ingólfur Ásgeir Jóhannesson
Margir ungir karlmenn vita ekki að það er hægt að vera karlkyns sjúkraliði“ Áskoranir og tækifæri í starfi karlkyns sjúkraliða

Umfjöllunarefni greinarinnar er karlkyns sjúkraliðar og störf þeirra á vettvangi þar sem langflest starfsfólk er kvenkyns. Tekin voru átta viðtöl við karlkyns sjúkraliða. Reynsla viðmælenda var að karlar gætu sinnt nærgætinni umönnun og þeir væru jafn færir um að sýna fagmennsku og alúð í starfi og konurnar. Niðurstöður gefa til kynna að í nánast öllum þáttum er lutu að starfinu var hægt að sjá einhvers konar afleiðingar eðlishyggju í samfélaginu um að starfið væri kvennastarf. Viðmælendurnir virtust þó ekki taka fordóma sem þeir mættu nærri sér.

24.06.2021
Edda Óskarsdóttir, Hermína Gunnþórsdóttir, Birna M. Svanbjörnsdóttir og Rúnar Sigþórsson
Framkvæmd stefnu um menntun fyrir alla á Íslandi: Viðhorf skólafólks og tillögur um aðgerðir

Menntun fyrir alla er ein af grunnstoðum stefnu íslensks skólakerfis, en í úttekt Evrópumiðstöðvar um nám án aðgreiningar kom fram að skólasamfélagið hefði hvorki skýra mynd af hugtakinu né fullnægjandi skilning á því hvað skólastarf á þeim grundvelli fæli í sér. Markmið greinarinnar er tvíþætt. Í fyrsta lagi að draga saman niðurstöður funda sem haldnir voru um allt land með það fyrir augum að skapa umræðu um stefnuna. Í öðru lagi er markmið greinarinnar að leggja fram tillögur greinarhöfunda um aðgerðir til að efla menntun fyrir alla í íslenskum skólum.

22.06.2021
Lilja M. Jónsdóttir, Guðbjörg Pálsdóttir og Edda Kristín Hauksdóttir
„Mér finnst námskeiðið klárlega hafa stutt mig [í kennslunni]“ Tengsl fræða og starfs á vettvangi

Skólaárið 2019-2020 var í fyrsta sinn í boði að taka heilsársvettvangsnám sem launað starfsnám í grunnskólakennaranámi við Menntavísindasvið HÍ. Í rannsókninni sem hér er fjallað um var skoðað hvernig inntak námskeiðs, sem felur í sér starf á vettvangi, nýtist og styður nemana í kennarastarfinu og hvort nemarnir almennt teldu sig vel undirbúna fyrir kennarastarfið. Niðurstöður benda til almennrar ánægju með námskeiðið. Nemarnir telja viðfangsefni þess styðja þá í starfi og að umræðutímar í smærri hópum um námsþætti og eigin kennslu séu gagnlegir. Regluleg markviss ígrundun um kennsluna þótti efla nema í starfsþróun og mótun eigin starfskenningar.

04.06.2021
Helga Rut Guðmundsdóttir og Freyja Gunnlaugsdóttir
Hin óttablandna virðing: Um kennsluhætti og viðteknar hefðir í tónlistarnámi

Í greininni er fjallað um viðtekna kennsluhætti í tónlistarnámi. Horft er til kennsluhátta og samskipta í tónlistarmenntun á efri stigum, skoðað hvaða markmið liggja til grundvallar tónlistarnámi og áhrif valdaójafnvægis á tónlistarnemendur, auk mögulegra afleiðinga þess fyrir atvinnutónlistarfólk. Þetta er yfirlitsgrein þar sem rýnt er í ólíkar rannsóknir. Markmið greinarinnar er að varpa ljósi á ríkjandi starfshætti og fyrirkomulag tónlistarkennslu sem lítil umræða hefur verið um og hefur hingað til lítið verið gagnrýnt.

21.04.2021
Svanborg R. Jónsdóttir og Hafdís Guðjónsdóttir
Hvernig verður „ríkisbangsinn flippaður“? List- og verkgreinakennarar á þremur skólastigum segja rýnisögur úr starfendarannsóknum sínum

Mikilvægi skapandi hugsunar kemur fram í ákalli samtímans eftir nýsköpun. Hér er sagt frá starfendarannsókn átta list- og verkgreinakennara í samstarfi við háskólakennara sem stýrði rannsókninni. Niðurstöður sýndu að sú menning sem kennarar leituðust við að móta einkenndist meðal annars af því að kenna grunnvinnubrögð í bland við frelsi og sköpun, góðar kveikjur, tilraunir og skapandi samtöl. Með þátttöku í rannsókninni sýndu kennarar hvernig er hægt að vinna hefðbundin verkefni á skapandi hátt um leið og þess er gætt að kröfur aðalnámskrár séu uppfylltar.

13.04.2021
Anna Guðrún Edvardsdóttir
Staðbundin áhrif og hlutverk þekkingarsetra í nýsköpun og atvinnuþróun byggða

Þróun og uppbygging þekkingarsetra á landsbyggðinni hófst fyrir alvöru upp úr aldamótunum. Greinin segir frá rannsókn þar sem skoðuð voru þrjú þekkingarsetur með það markmið að kanna hvort staða þeirra og hlutverk gagnvart íbúum nærsamfélagsins hefði breyst frá stofnun þeirra. Niðurstaðan er sú að þriggja þátta líkan hefur einkennt starfsemi þekkingarsetranna og að samfélagslegar áherslur hafi aukist á sama tíma og vægi nýsköpunar minnkaði. Þrátt fyrir að meirihluti þeirra sem ljúka háskólanámi séu konur virðist atvinnuuppbygging snúast um að skapa störf sem virðast henta betur körlum.

08.04.2021
Jóhanna Einarsdóttir og Eyrún María Rúnarsdóttir
Gildismat og sýn starfsfólks leikskóla á fullgildi í fjölbreyttum barnahópi

Markmið rannsóknarinnar sem greinin fjallar um var að varpa ljósi á sýn og gildismat starfsfólks leikskóla á fullgildi í leikskólastarfi og valdastöðu barna með fjölbreyttan tungumála- og menningarbakrunn í jafningjahópi. Einnig var skoðað hvort sýn starfsfólks var ólík eftir menntun þess og starfsreynslu. Niðurstöður sýndu að starfsfólkið stefndi almennt að því að öll börnin væru fullgildir þátttakendur í barnahópnum, að þau væru viðurkennd „eins og þau eru“ og það kaus að hafa foreldra með í ráðum um starfið. Starfsfólk varð helst vart við að tungumál gæti leitt til útilokunar sumra barna. Vilji var til að stuðla að fullri þátttöku þessa hóps með auknum skilningi og umræðu um fjölbreytileika ásamt áherslu á vinatengsl.

19.03.2021
Ingvar Sigurgeirsson
„Það er alltaf þessi faglega samræða.“ Innleiðing teymiskennslu í tólf grunnskólum

Í greininni er sagt frá niðurstöðum rannsóknar á innleiðingu teymiskennslu í tólf grunnskólum á Íslandi. Teymiskennslan er hér skilgreind sem kennsla þar sem tveir eða fleiri kennarar eru samábyrgir fyrir árgangi, hópi eða námsgrein. Viðmælendur töldu helsta kost teymiskennslu vera möguleika á verkaskiptingu og hún var oft talin leiða til aukinnar fjölbreytni og aukins þors til að prófa mismunandi útfærslur. Mat viðmælenda var að forsenda árangurs væri gagnkvæmt traust, virðing, stöðug samræða, ígrundun, lausnaleit og stuðningur. Niðurstöðurnar eru í samræmi við erlendar rannsóknir sem gerðar hafa verið á teymiskennslu undanfarna áratugi.

© Copyright 2021 - Netla | Háskóli Íslands | 105 Reykjavík | Kt: 600169-2039 | Vefhönnun: Bongo Design